Merdan Yanardağ Tutuklandı: Soruşturma Muhalefeti Hedef mi Alıyor?

TELE1 Genel Yayın Yönetmeni Merdan Yanardağ’ın “terör örgütü propagandası yapmak” ve “suçu ve suçluyu övmek” suçlamalarıyla 27 Haziran 2023 tarihinde tutuklanarak cezaevine gönderilmesi, Türkiye’de medya özgürlüğü ve muhalif seslere yönelik baskı tartışmalarını yeniden alevlendirdi. Yanardağ ve savunması, soruşturmanın temelinde AKP-Erdoğan iktidarına yönelik eleştirilerin yattığını, bu durumun muhalif olmayı suç saymak anlamına geldiğini iddia ediyor.

Yanardağ’ın tutuklanmasına giden süreçte, TELE1 ekranlarında PKK lideri Abdullah Öcalan hakkında yaptığı değerlendirmeler etkili oldu. Ancak Yanardağ ve avukatı, sözlerinin bağlamından koparıldığını ve asıl amacının, iktidarın geçmişte yürüttüğü politikaları eleştirmek olduğunu belirtiyor. Bu bağlamda, soruşturmanın iktidara muhalefet etmeyi suç kategorisinde değerlendirip değerlendirmediği sorusu, geniş bir kesim tarafından dillendiriliyor ve tutukluluk kararı bu yöndeki endişeleri derinleştiriyor.

Ne Oldu?

Gazeteci Merdan Yanardağ, 20 Haziran 2023 tarihinde TELE1’de katıldığı bir programda, PKK lideri Abdullah Öcalan’ın uzun süredir devam eden ağırlaştırılmış tecrit koşullarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Yanardağ, Öcalan’ın İmralı’daki koşullarının Türkiye’nin imzaladığı uluslararası anlaşmalara aykırı olduğunu ve “terör örgütü propagandası” yaptığı yönündeki suçlamaların tam tersine, Öcalan ile geçmişte görüşmeler yapan AKP iktidarının çifte standardına dikkat çektiğini ifade etti.

Söz konusu programdaki ifadeler üzerine Yanardağ hakkında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma başlatıldı. Yapılan açıklamalar, terörle mücadele mevzuatı kapsamında “terör örgütü propagandası yapmak” ve “suçu ve suçluyu övmek” iddialarını içeriyordu.

Merdan Yanardağ Ne Zaman Gözaltına Alındı ve Tutuklandı?

Hakkındaki soruşturma kapsamında 27 Haziran 2023 tarihinde gözaltına alınan Merdan Yanardağ, aynı gün Emniyet’teki işlemlerinin ardından adliyeye sevk edildi. Savcılık sorgusunun ardından tutuklama talebiyle mahkemeye çıkarılan Yanardağ, İstanbul 4. Sulh Ceza Hakimliği tarafından tutuklanarak Silivri Ceza İnfaz Kurumu’na gönderildi.

Yanardağ’ın Savunması Ne Yöndeydi?

Merdan Yanardağ, hem Emniyet hem de savcılık ve mahkemedeki savunmalarında, sözlerinin çarptırıldığını ve bağlamından koparıldığını vurguladı. Savunmasında öne çıkan noktalar şunlardı:

• Bağlamından Koparma: Programda sarf ettiği sözlerin, bütünüyle izlendiğinde AKP iktidarının Öcalan ile ilgili geçmişteki politikalarına yönelik bir eleştiri olduğu belirtildi. Yanardağ, iktidarın daha önce bu konuda yaptığı girişimlerin o dönemde eleştirildiğini, ancak kendisinin bu eleştirileri dile getirirken, iktidarın geçmişteki eylemlerinin kendisi için bir suçlama konusu yapılmasına anlam veremediğini ifade etti.
• Çifte Standart Vurgusu: Yanardağ, iktidarın geçmişte devlet yetkilileri aracılığıyla Öcalan ile görüşmeler yaptığını hatırlatarak, bu durumun o dönemde suç sayılmamasını ancak kendisinin bu durumu eleştirmesinin “terör propagandası” olarak değerlendirilmesini bir çifte standart olarak niteledi.
• Hukuk Devleti İlkeleri: Öcalan’ın adil bir yargılama sonucunda ceza aldığını, ancak tecrit koşullarının insan hakları ve uluslararası hukuk ilkelerine aykırı olduğunu, bu konuyu ele almanın bir gazeteci olarak görevi olduğunu savundu.
• Muhalif Medyaya Baskı: Tutuklamanın, muhalif medyayı susturmaya yönelik bir girişim olduğunu, kendisi şahsında tüm eleştirel seslerin hedef alındığını ileri sürdü.

Soruşturmada AKP-Erdoğan iktidarına muhalefet etmek suç sayılıyor mu?

Merdan Yanardağ ve avukatının savunmalarına göre **evet, soruşturma iktidarın politikalarına yönelik muhalefeti adeta bir suç unsuru olarak değerlendiriyor.** Yanardağ, sözlerinin asıl amacının, iktidarın Öcalan politikalarındaki tutarsızlığına ve çifte standartlara dikkat çekmek olduğunu belirtmiş, buna rağmen “terör örgütü propagandası” gibi ağır bir suçlamayla karşı karşıya kalmasını, muhalif sesleri susturma çabası olarak yorumlamıştır. Bu durum, eleştirel gazeteciliğin ve siyasi muhalefetin Türkiye’de ne denli zorlu bir süreçten geçtiğine dair endişeleri artırmaktadır.